hoe maak je een privacybeleid voor een webshop

Foto: SiljeAO - via Pexels.

Hoe maak je een privacybeleid voor een webshop

Wie een webshop runt, verwerkt al snel persoonsgegevens. Denk aan een naam, bezorgadres, e-mailadres en betaalgegevens van klanten. Met een duidelijk privacybeleid leg je uit welke gegevens je gebruikt, waarom je dat doet en hoe je ermee omgaat. In dit artikel lees je hoe je een privacybeleid voor een webshop maakt dat begrijpelijk en passend is bij je eigen werkwijze.

Wat is een privacybeleid voor een webshop

Een privacybeleid is een uitleg over de manier waarop je webshop met persoonsgegevens omgaat. Je kunt het ook een privacyverklaring noemen. De tekst is bedoeld voor bezoekers, klanten en andere mensen van wie je gegevens verwerkt.

In je privacybeleid beschrijf je bijvoorbeeld welke gegevens je nodig hebt voor een bestelling. Ook leg je uit waarom je een contactformulier gebruikt, welke gegevens je bewaart en met welke partijen je gegevens deelt. De verklaring moet aansluiten op de functies en diensten die jouw webshop echt gebruikt.

Een privacybeleid is iets anders dan algemene voorwaarden. Algemene voorwaarden gaan vooral over de afspraken rond een aankoop. Een privacybeleid gaat over persoonsgegevens en het gebruik daarvan. Je kunt beide documenten daarom niet zomaar samenvoegen. Lees voor het verschil ook het artikel over wat je in algemene voorwaarden voor een webshop zet.

Begin met een overzicht van je gegevens

Voordat je de tekst schrijft, is het handig om eerst in kaart te brengen welke persoonsgegevens je webshop verwerkt. Kijk niet alleen naar het bestelproces. Ook plug-ins, nieuwsbrieven, klantenservice en statistieken kunnen gegevens verzamelen.

Maak bijvoorbeeld een lijst met deze onderdelen:

  • het aanmaken en beheren van een account;
  • het plaatsen en bezorgen van bestellingen;
  • betalingen en facturen;
  • contact via e-mail, telefoon of een formulier;
  • retouren, klachten en garantievragen;
  • nieuwsbrieven en andere marketingberichten;
  • bezoek aan je website en het gebruik van cookies;
  • beveiliging, fraudepreventie en technische ondersteuning.

Noteer per onderdeel welke gegevens je gebruikt. Zo voorkom je dat je privacybeleid alleen het bestelproces beschrijft terwijl andere verwerkingen ontbreken.

Beschrijf welke persoonsgegevens je verwerkt

Gebruik gewone woorden en wees zo concreet mogelijk. Schrijf niet alleen dat je persoonsgegevens verwerkt. Leg uit om welke gegevens het gaat. Bij een bestelling kan dat bijvoorbeeld je naam, factuuradres, bezorgadres, e-mailadres en telefoonnummer zijn.

Niet iedere webshop verwerkt dezelfde informatie. Een account kan een wachtwoord bevatten. Een zakelijke klant kan een bedrijfsnaam of btw-gegevens invullen. Bij een retouraanvraag heb je mogelijk informatie nodig over de bestelling en de reden van contact.

Neem alleen gegevens op die je werkelijk gebruikt. Een lange lijst met mogelijke gegevens maakt je privacybeleid minder duidelijk en kan een verkeerd beeld geven van je werkwijze.

Leg uit waarom je gegevens nodig hebt

Bezoekers willen vooral weten waarom je hun gegevens vraagt. Geef daarom per verwerking een duidelijke reden. Een naam en bezorgadres heb je bijvoorbeeld nodig om een bestelling te kunnen leveren. Een e-mailadres kan nodig zijn om de orderbevestiging en informatie over de levering te sturen.

Je kunt de redenen overzichtelijk verdelen in een paar vaste doelen:

  • het verwerken en bezorgen van bestellingen;
  • het afhandelen van betalingen en administratie;
  • het beantwoorden van vragen en behandelen van klachten;
  • het versturen van een nieuwsbrief na een passende aanmelding;
  • het verbeteren en beveiligen van de webshop;
  • het voldoen aan wettelijke verplichtingen.

Vermijd algemene formuleringen zoals ‘voor allerlei doeleinden’. Een bezoeker moet kunnen begrijpen wat er met zijn gegevens gebeurt.

Beschrijf de grondslag per verwerking

Voor het verwerken van persoonsgegevens heb je een geldige grondslag nodig. Dat is de juridische reden waarop je de verwerking baseert. In een privacybeleid hoef je geen ingewikkelde juridische uitleg te geven, maar je moet wel duidelijk maken welke grondslag bij een verwerking hoort.

Bij een bestelling is verwerking vaak nodig om de overeenkomst uit te voeren. Voor een wettelijke bewaarplicht kan een wettelijke verplichting de grondslag zijn. Voor sommige nieuwsbrieven of cookies kan toestemming nodig zijn. Bij een gerechtvaardigd belang moet je kunnen uitleggen welk belang je hebt en waarom de privacy van de bezoeker niet onevenredig wordt aangetast.

Gebruik niet automatisch voor iedere verwerking dezelfde grondslag. Kijk per onderdeel wat er werkelijk speelt. Bij twijfel over jouw specifieke situatie kan juridisch advies verstandig zijn.

Vertel met wie je gegevens deelt

Een webshop werkt vaak met andere partijen. Denk aan een betaaldienst, bezorgdienst, hostingpartij, boekhoudprogramma, klantenservicesysteem of e-maildienst. Deze partijen kunnen persoonsgegevens verwerken om hun dienst aan jou te leveren.

Noem in je privacybeleid welke soorten partijen betrokken zijn en waarom je gegevens met hen deelt. Je hoeft niet altijd iedere technische leverancier uitgebreid te beschrijven, maar de informatie moet wel herkenbaar en eerlijk zijn.

Leg ook uit dat je gegevens niet zomaar verkoopt als dat niet gebeurt. Gebruik geen geruststellende belofte die niet past bij je werkwijze. Controleer daarnaast of je afspraken hebt gemaakt met partijen die namens jou persoonsgegevens verwerken. Zo’n partij wordt vaak een verwerker genoemd.

Leg uit hoe lang je gegevens bewaart

Persoonsgegevens mogen niet onbeperkt worden bewaard zonder reden. Beschrijf daarom hoe je met bewaartermijnen omgaat. Je kunt per categorie uitleg geven, bijvoorbeeld voor klantgegevens, facturen, contactvragen en nieuwsbriefinschrijvingen.

Voor sommige gegevens gelden wettelijke bewaartermijnen. Andere gegevens kun je verwijderen zodra je ze niet meer nodig hebt. Een contactvraag kan bijvoorbeeld na afhandeling worden verwijderd, tenzij er een goede reden is om de informatie langer te bewaren.

Als je geen vaste termijn kunt noemen, leg dan uit welke criteria je gebruikt. Schrijf bijvoorbeeld dat je gegevens bewaart zolang dat nodig is voor het doel waarvoor je ze hebt verzameld of zolang een wettelijke verplichting dat vraagt.

Informeer klanten over hun privacyrechten

Bezoekers hebben verschillende rechten met betrekking tot hun persoonsgegevens. Leg in eenvoudige taal uit dat iemand onder voorwaarden kan vragen om inzage, aanpassing of verwijdering van gegevens. Ook kan iemand bezwaar maken tegen bepaalde verwerkingen of vragen om beperking van het gebruik.

Vermeld hoe iemand zo’n verzoek kan indienen. Gebruik bijvoorbeeld een speciaal e-mailadres of het algemene contactadres van je webshop. Geef ook aan dat je soms aanvullende informatie mag vragen om de identiteit van de aanvrager te controleren.

Beschrijf verder dat iemand een klacht kan indienen bij de bevoegde privacytoezichthouder. Formuleer dit zorgvuldig en beloof geen uitkomst die je niet zelf kunt garanderen.

Maak duidelijk hoe je cookies gebruikt

Veel webshops gebruiken cookies of vergelijkbare technieken. Sommige zijn nodig om de winkelwagen of een beveiligde omgeving te laten werken. Andere helpen bijvoorbeeld bij statistieken, persoonlijke instellingen of marketing.

Beschrijf welke soorten cookies je gebruikt en wat ze doen. Leg uit welke cookies noodzakelijk zijn en voor welke cookies je toestemming vraagt. Zorg dat je privacybeleid overeenkomt met de cookie-instellingen op je website. Als een cookiebanner iets anders belooft dan je privacyverklaring, kan dat voor bezoekers verwarrend zijn.

Vergeet niet te controleren welke cookies je plug-ins en externe diensten plaatsen. Je kunt dit niet altijd afleiden uit je eigen instellingen. Kijk daarom ook naar de documentatie van de systemen die je in je webshop hebt geïnstalleerd.

Beschrijf je beveiliging zonder details prijs te geven

Je privacybeleid mag uitleggen dat je passende technische en organisatorische maatregelen neemt om gegevens te beschermen. Denk aan toegangsbeheer, beveiligde verbindingen, updates, back-ups en afspraken met medewerkers of leveranciers.

Je hoeft geen gevoelige technische details te publiceren. Geef geen informatie waarmee iemand je beveiliging eenvoudiger kan omzeilen. Een korte, eerlijke uitleg is meestal beter dan een uitgebreide lijst met beveiligingsclaims die je niet kunt onderbouwen.

Controleer ook wie binnen je organisatie toegang heeft tot klantgegevens. Niet iedere medewerker hoeft alle informatie te kunnen bekijken. Beperk toegang tot wat iemand voor zijn werk nodig heeft.

Vermeld wijzigingen en contactgegevens

Zet onderaan je privacybeleid wanneer je de tekst voor het laatst hebt aangepast. Vermeld ook de naam van je onderneming en een manier waarop bezoekers contact kunnen opnemen over privacyvragen.

Verandert je webshop bijvoorbeeld van betaaldienst, nieuwsbriefsysteem of analyseprogramma? Werk je privacybeleid dan bij. Controleer de tekst ook wanneer je nieuwe functies toevoegt. Een privacyverklaring is geen document dat je eenmalig publiceert en daarna vergeet.

Zo schrijf je een begrijpelijke privacyverklaring

Een privacybeleid hoeft niet moeilijk te lezen te zijn. Schrijf alsof je aan een klant uitlegt wat er met zijn gegevens gebeurt. Gebruik korte alinea’s en duidelijke tussenkoppen. Vermijd lange zinnen met meerdere juridische uitzonderingen.

Let tijdens het schrijven op deze punten:

  • gebruik ‘je’ en ‘jij’ als dat bij de toon van je webshop past;
  • leg vaktermen kort uit wanneer je ze gebruikt;
  • beschrijf de echte werkwijze van je webshop;
  • wees duidelijk over vrijwillige en noodzakelijke gegevens;
  • verwijs niet naar functies die je niet gebruikt;
  • controleer of links en contactgegevens nog werken.

Een tekstgenerator of voorbeeldbeleid kan helpen om structuur te vinden, maar controleer iedere passage. Een standaardtekst bevat soms diensten, bewaartermijnen of verwerkingen die niet bij jouw webshop passen.

Controleer je privacybeleid voor publicatie

Loop na het schrijven het hele bestelproces door als gewone klant. Kijk welke gegevens je invult, welke bevestigingen je ontvangt en welke systemen de informatie verwerken. Controleer daarna of al deze stappen in je privacybeleid terugkomen.

Bekijk ook je contactformulier, nieuwsbriefinschrijving, accountfunctie en cookie-instellingen. Vraag jezelf bij iedere stap af welke gegevens worden verzameld, waarom dat gebeurt en hoe lang je ze bewaart.

Zo maak je een privacybeleid voor een webshop dat niet alleen netjes op een pagina staat, maar ook aansluit op de dagelijkse praktijk. Dat helpt bezoekers om een beter beeld te krijgen van jouw werkwijze en maakt het voor jou eenvoudiger om je processen regelmatig te controleren.